Sanayi ve Teknoloji Bakanı Mehmet Fatih Kacır’ın yanıtlaması istemiyle TBMM Başkanlığına yazılı soru önergesi veren Ramanlı, sanayi yükünün Marmara’dan tahliyesi planlanırken yeni yatırımların yalnızca İç Anadolu ile sınırlı tutulmasının bölgesel eşitsizlikleri derinleştireceği uyarısında bulundu.
“Üretim kapasitemizin artırılması bakımından önemli bir adımdır”
Yeni yatırım alanı hamlesinin, sanayinin mekânsal dağılımının dengelenmesi bakımından önemli bir adım olduğunu belirten Ramanlı, “Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı tarafından ilan edilen; 13 ilde toplam 59 bin hektarlık alanı kapsayan 16 yeni sanayi yatırım alanı oluşturulması hamlesi, üretim kapasitemizin artırılması ve sanayinin mekânsal dağılımının dengelenmesi bakımından önemli bir adımdır. Sanayinin Marmara Havzası’ndaki aşırı yoğunlaşmadan kurtarılarak iç bölgelere kaydırılması; beklenen İstanbul depremi riski ile lojistik sürdürülebilirlik açısından yerinde bir desantralizasyon yaklaşımı olarak değerlendirilmektedir.” dedi.
“Yatırımların sadece İç Anadolu’ya yönelmesi, Doğu ve Güneydoğu’da işsizlik riskini artırır”
Yeni sanayi alanlarının bölgesel dağılımına dikkat çeken Ramanlı, “İlan edilen yeni sanayi alanlarının önemli bir bölümünün İç Anadolu Bölgesi’nde yoğunlaştığı; genç nüfusu, üretim kabiliyeti ve Ortadoğu pazarlarına açılan coğrafi konumuyla stratejik öneme sahip Batman başta olmak üzere Doğu ve Güneydoğu Anadolu’daki birçok ilin kapsam dışında kaldığı görülmektedir. Marmara’daki sanayi yükünün tahliyesi planlanırken, yeni kapasitenin yalnızca İç Anadolu ile sınırlı tutulması; Doğu ve Güneydoğu Anadolu’daki genç iş gücünün atıl kalması ve bölgesel gelişmişlik farklarının derinleşmesi riskini artırabilecektir.” ifadelerini kullandı.
HÜDA PAR Milletvekili Serkan Ramanlı, Bakan Mehmet Fatih Kacır’dan şu soruları yanıtlamasını istedi:
-Marmara Bölgesi’ndeki sanayi baskısını ve deprem riskini azaltmaya dönük “sanayi kaydırma/desantralizasyon” yaklaşımının, yalnızca İç Anadolu ile sınırlı kalmayıp Doğu ve Güneydoğu Anadolu’daki yatırım taleplerini de kapsayacak biçimde genişletilmesi Bakanlığınızca değerlendirilmiş midir? Bu kapsamda hazırlanmış bir fizibilite/etki analizi raporu mevcut mudur? Mevcut ise raporun tarihi, kapsamı ve temel bulguları nelerdir?
-Yeni sanayi alanları belirlenirken Doğu ve Güneydoğu Anadolu illerinin Irak, İran ve Suriye gibi pazarlara olan coğrafi yakınlığı lojistik ve ihracat avantajı olarak dikkate alınmış mıdır? Dikkate alındıysa hangi kriter seti ve hangi göstergeler kullanılmıştır?
-Bugüne kadar güvenlik temelli çekinceler nedeniyle yeterince değerlendirilemediği ifade edilen Doğu ve Güneydoğu Anadolu’da; “Terörsüz Türkiye ve Terörsüz Bölge” hedefi doğrultusunda sürecin geldiği aşama da göz önüne alınarak yeni sanayi yatırım alanları oluşturulmasına ilişkin bir çalışma bulunmakta mıdır?
-Sanayi parseli arzında darboğaz yaşayan Batman, Şanlıurfa ve Mardin gibi iller için bu ölçekte yeni bir rezerv sanayi alanı oluşturulması Bakanlığınızın gündeminde midir? Gündeminde ise takvim ve öngörülen alan büyüklükleri nelerdir?
-16 yeni sanayi alanının belirlenmesinde İç Anadolu Bölgesi’ne verilen önceliğin temel kriterleri nelerdir? Toplam 59 bin hektarlık alanın ne kadarlık kısmı Marmara’dan taşınacak sanayi yatırımları için rezerv edilmiştir?
-Sanayi alanlarının belirlenmesinde deprem, sel ve iklim kaynaklı afet risklerini birlikte ele alan çok kriterli risk haritası/indeks kullanılmış mıdır? Kullanıldıysa kullanılan metodoloji, veri kaynakları ve eşik değerleri nelerdir?
-Yatırımların belirli bölgelerde yoğunlaşması sonucunda Batman ve çevre illerdeki yerel sermayenin ve iş gücünün batıya göç etmesi riskine karşı Bakanlığınızca öngörülen politika/teşvik/önlem seti var mıdır? Bakanlığınızın bu bölgelerdeki gençlerin yerinde istihdamına yönelik projeksiyonu ve hedefleri (yıllara sari istihdam, sektör, OSB bazlı) nelerdir?
-Yeni sanayi alanları için enerji, su, demiryolu bağlantısı, lojistik merkezler ve nitelikli iş gücü altyapısının hangi kamu yatırımlarıyla destekleneceği planlanmaktadır? Bu yatırımların sorumlu kurumları, finansman modeli ve uygulama takvimi nedir?
-Yeni sanayi alanlarının planlandığı illerde; meslek liseleri, MYO’lar ve üniversitelerle entegre bir beceri/istihdam planlaması yapılmış mıdır? Yapıldıysa protokoller, hedeflenen bölüm/alanlar ve mezun-istihdam eşleştirme mekanizmaları nelerdir? (İLKHA)