ABD yönetimi, Brezilya'nın adil olmayan ticaret uygulamaları gerekçesiyle bazı ithal ürünlere gelecek haftadan itibaren yüzde 25 ek gümrük vergisi uygulayacağını açıkladı. Kahve, sığır eti, portakal, portakal suyu ve uçak parçaları gibi bazı ürünler ise kapsam dışında bırakıldı.

Brezilya hükümeti, kararın yaklaşık 3 bin ürün kalemini etkilediğini belirtirken, Kongre'nin 2025 yılında kabul ettiği karşılıklılık yasası kapsamında ABD ürünlerine yönelik misilleme seçeneklerinin değerlendirildiğini bildirdi.

Brezilya Sanayi Bakanı Márcio Elias Rosa, yeni tarifelerin ülkenin ABD'ye yaptığı ihracatın yaklaşık yüzde 18'ini, yani 2024 verilerine göre yaklaşık 7,4 milyar dolarlık ticareti etkileyeceğini söyledi.

Cumhurbaşkanı Luiz Inácio Lula da Silva'nın ofisi ise ABD'nin "adil olmayan ticaret" suçlamalarını reddederek, 2025 yılında ABD'den yapılan ithalatın yüzde 76'sının gümrüksüz ülkeye girdiğini, Amerikan ürünlerine uygulanan ortalama efektif vergi oranının ise yalnızca yüzde 3,1 olduğunu açıkladı.

Hükümet ayrıca, Dünya Ticaret Örgütü'nün uyuşmazlık çözüm mekanizmasına başvurulması ve karşılıklı tarifeler dahil çeşitli ticari önlemlerin gündemde olduğunu duyurdu.

Dışişleri Bakanı'ndan Rubio'ya sert tepki

Brezilya Dışişleri Bakanı Mauro Vieira, ABD Dışişleri Bakanı Marco Rubio'nun açıklamalarını "kabul edilemez" ve "Brezilya halkına hakaret" olarak değerlendirdi.

Vieira, Washington yönetiminin Amerikan şirketlerine bazı sektörlerde ayrıcalıklı erişim sağlanması için Brezilya'ya baskı yaptığını öne sürerek, ülkesinin müzakere masasını hiçbir zaman terk etmediğini söyledi.

Rubio ise sosyal medya platformu X'te yaptığı paylaşımda tarifelerin, Lula'nın anlaşma yapmak yerine egosunu öne koymasının sonucu olduğunu savundu.

Buna karşılık Vieira "Rubio dost bir ülkenin devlet başkanına kaba ve küstahça saldırmıştır. 'Ego' olarak nitelendirdiği şey, Brezilya'nın egemenliğini ve işçi ile şirketlerinin çıkarlarını savunma kararlılığıdır." ifadelerini kullandı.

ABD ticaret fazlasına rağmen tarife uyguluyor

Haberde yer alan verilere göre, ABD uzun yıllardır Brezilya ile ticaretinde açık değil, fazla veriyor. Geçen yıl ABD'nin Brezilya'ya ihracatı, ithalatını yaklaşık 42 milyar dolar aştı. Bu durum, Brezilya'nın yeni tarifelerin ekonomik gerekçelerden çok siyasi nedenlerle uygulandığı yönündeki değerlendirmelerini güçlendirdi.

Brezilya Ulusal Sanayi Konfederasyonu da yeni vergilerin iki ülke şirketleri açısından belirsizliği artıracağını ve ihracat üzerinde baskı oluşturacağını açıkladı.

Uzman: Tarifeler için gerekçe aranıyor

Cato Enstitüsü'nden ticaret uzmanı Scott Lincicome, ABD yönetiminin dijital hizmet ticaretine ilişkin bazı sınırlı itirazlarının hukuki dayanağı olabileceğini ancak farklı iddiaların da dosyaya eklenmesiyle sürecin siyasi bir nitelik kazandığını belirtti.

Eski Brezilya Dış Ticaret Sekreteri Welber Barral ise Brezilya'nın ihracatını giderek farklı pazarlara yönlendirdiğini belirterek, Kanada ve Mercosur üzerinden yeni ticaret anlaşmalarının gündemde olduğunu ifade etti.

Brezilyalı yetkililer, son tarife kararında eski Cumhurbaşkanı Jair Bolsonaro'ya yakın siyasi çevrelerin Washington'daki temaslarının etkili olduğunu öne sürerken, ülkede yaklaşan seçimler öncesinde ABD ile yaşanan ticaret geriliminin iç siyasette de önemli bir tartışma konusu haline geldiğini belirtti. (İLKHA)