Diyarbakır Ticaret ve Sanayi Odası (DTSO) Kadın Meclisi ve DTSO Bilim Eğitim Vakfı iş birliğinde düzenlenen Bölgesel Düzeyde Kadın Kooperatifleri çalıştay raporu açıklandı.
DTSO Proje Ofisi tarafından hazırlanan raporda, 14 bölge ilinde faaliyet gösteren 42 kadın kooperatifinin katılımı ile kooperatiflerin sorunları, ihtiyaçları ve gelişme alanlarına odaklanılacağı belirtildi.
DTSO Yönetim Kurulu Başkanı Mehmet Kaya, kentin tarımsal üretimdeki potansiyeline değinerek toplam tarımsal üretim ve gıda üretiminde kooperatiflerin üretimlerinin oldukça sınırlı olduğunu belirtti.
Kentin kırsal bölgelerinde aile işletmeciliğinin yaygın olduğunu ifade eden Kaya, “Kooperatifler kırsalı desteklemek için önemli bir örgütlenme modeli. İlimizde destek almak için kurulan pek çok kooperatif var. Ancak üretimde, üreticiler için ortak ham madde tedariki, lojistik, satış ve pazarlama desteği sunan güçlü kooperatiflerimiz yok. Dolayısıyla mevcut kooperatifleşme politikalarımızı gözden geçirmemiz lazım. Üreticileri destekleyen, güç birliğini amaçlayan kooperatifler için bütüncül politikalara ihtiyaç var” dedi.
DTSO Meclis Başkanı Nevin İl, son yıllarda sayıları hızla artan kadın kooperatiflerine değindi.
İl, “Devletin verdiği destekler kadınları kooperatif kurmaya teşvik ediyor. Son yıllarda sayıları hızla arttı. Ancak kooperatiflerin kurulma şekli, faaliyetleri ve sürdürülebilirlikleri ile ilgili sorunlar yaşanıyor. Bazı kooperatifler kamu kurumları ve belediyelerden destek alarak faaliyetlerini sürdürüyor. Ancak bazı kooperatifler genel kurul, idari giderler vb. gibi temel giderlerini dahi karşılamakta zorlanıyor. Yine kurulan kooperatiflerin faaliyet alanlarına baktığımızda aile içi rollerinin devamı niteliğinde iş alanlarında yoğunlaştığını görüyoruz. Kadın kooperatifleri kurulmadan önce değil, kurulduktan sonra hangi alanlarda faaliyet yürüteceklerini tartışıyorlar. Bu noktada yerel kurumların desteğine ihtiyaç duyuyorlar. Ancak daha yenilikçi üretim ve hizmet alanlarında kadın kooperatifleri yok” ifadelerinde bulundu.
DTSO Bilim Eğitim Vakfı Başkan Yardımcısı Faruk Korkmaz, Vakıf desteği ile kadın kooperatiflerine yönelik planladıkları çalışmaları aktararak, şunları kaydetti:
“Gastro İnovasyon Merkezi bünyesinde kadın kooperatifleri ile iş birlikleri geliştireceğiz. Özellikle kırsalda üretim yapan, yöresel ürün üreten kadınlar, kadın kooperatifleri ile ortak bir şekilde ürün geliştirme, markalaşma, pazarlama ve satış konusunda iş birliklerimiz olacak. Hedefimiz Gastro İnovasyon Merkezi satış noktası ve yöresel yemek sunumunda, kadın kooperatiflerinden ürün tedarik etmek ve kadınlar ile birlikte bu ürünleri pazara sunulacak şekilde geliştirmek.”
Kamuoyuna sunulan rapor hakkında bilgi veren DTSO Genel Sekreter Yardımcısı Meryem Özdemir, “Çalıştay çerçevesinde 14 ilden 42 kadın kooperatifi ile sorunları konuştuk, çözüm önerileri geliştirdik ve hazırladığımız raporu kamuoyu ile paylaşmak istedik. Ok, “Türkiye genelinde olduğu gibi bölgemizdeki kadın kooperatiflerinin en temel sorunları finansa erişim ve pazarlama. Ürettikleri ürünler için girdi temini ve üretilen ürünlerin satışı ve pazarlanmasında sorunlar yaşıyorlar. Ayrıca kooperatif üyesi kadınların gelirleri oldukça düşük ve kooperatif faaliyetleri için finansman koyamıyorlar. Bu da kooperatiflerin kurumlara ve desteklere bağımlılığını artırıyor. Ama bu durum aynı zamanda kadın kooperatiflerinin kadınlar için uygun çalışma ortamı ve ücret sunması ile ilgili de sorunlar oluşturuyor” ifadelerini kullandı. Ok, “Ancak tüm bu sorunlara rağmen kadın kooperatifleri kadınların bir araya geldiği, dayanışma içinde oldukları ve güçlendikleri yapılardır. Çalıştay katılımcısı kadınlar da kooperatifi bir sosyal girişim olarak tanımladılar. Kadın kooperatifleri arasındaki iş birliklerinin geliştirilmesi, ortak ağlar oluşturulması, satış ve pazarlama süreçlerinin desteklenmesi ve yerel kurumların STK’ların kadın kooperatiflerinin ürettikleri ürünlere öncelik vermesi öne çıkan temel öneriler oldu” diye konuştu.
