El Cezire'nin haberine göre İran son yıllarda en sert kuraklık dönemlerinden birini yaşıyor; ancak Kerehe Barajı çevresinde uydu görüntülerinin ortaya koyduğu veriler, krizin alışılmış bir iklim olgusundan çıkıp su rezervlerini ve elektrik üretimini birlikte tehdit eden yapısal bir boyuta taşındığını gösteriyor.

2024 ve 2025 yıllarına ait uydu görüntülerinin karşılaştırılması, baraj gölünün şeklinde büyük bir değişim olduğunu, geniş su alanlarının çekildiğini ve kara yüzeyinin benzeri görülmemiş seviyelerde ortaya çıktığını gösteriyor. Bu belirgin gerileme, İran içinde kuraklık tartışmasını yeniden gündeme taşırken, yetkililerin elektrik üretimini durdurmak ve asgari su ihtiyacını karşılamak için barajın alt kapaklarını açmak zorunda kaldığı ifade edildi.

Su seviyesindeki bu düşüş nedeniyle baraja bağlı elektrik santrali hizmet dışı kaldı. Baraj müdürü Emir Mahmudi’nin İran medyasına aktardığı bilgiye göre, mevcut su seviyesi santralin çalışması için yeterli değil.

Mahmudi, baraj gölünde yalnızca yaklaşık 1 milyar metreküp su kaldığını, su seviyesinin 180 metreye gerilediğini ve bunun doğal çalışma seviyesinin yaklaşık 40 metre altında olduğunu belirtti. Bu nedenle yetkililer, nehrin aşağı kesimlerine su akışının devam etmesini sağlamak için alt kapakları açmak zorunda kaldı.

Kerehe Barajı, dünyanın en büyük toprak dolgu barajlarından biri olarak kabul ediliyor ve Huzistan eyaletinde yaklaşık 340 bin hektar tarım arazisinin sulanmasında kritik bir rol oynuyor.

Baraja bağlı elektrik santrali ise 3 türbin ile 400 megavatlık kapasiteye sahip ve yılda yaklaşık 934 milyon kilovatsaat elektrik üretiyor. Bu nedenle santralin devre dışı kalması bölgenin enerji ihtiyacı üzerinde doğrudan etki oluşturuyor.

Bu gelişmeler, ülkede yaşanan daha geniş çaplı su krizi ile aynı döneme denk geliyor. İran Cumhurbaşkanı Mesud Pezeşkiyan, kasım ayı başında yaptığı açıklamada, aralık ayına kadar yağış olmazsa hükümetin Tahran’da su kullanımını kısıtlamaya başlaması gerekeceğini söylemişti.

Pezeşkiyan 6 Kasım’daki açıklamasında, “Kotalama sistemini uygulasak bile yağmur yağmazsa hiç suyumuz kalmayacak. Vatandaşların Tahran’ı terk etmesi gerekecek.” ifadelerini kullanmıştı.

Cumhurbaşkanının Tahran’ın tahliyesine ilişkin sözleri, İran medyasında ve sosyal medyada geniş eleştiriler aldı; bunun uygulanmasının çok zor hatta imkânsız olduğu, açıklamanın krizin derinliğini gösteren sert bir uyarı niteliğinde olduğu vurgulandı.

Yerel medya raporları, Tahran ve ülke genelinde su krizinin giderek ağırlaştığını, bunun da zor ekonomik koşullarla birleşerek halk üzerindeki yükü artırdığını belirtiyor. İran’ın dört bir yanında, başkentteki yüksek katlı apartmanlardan küçük şehirlere ve kasabalara kadar su sıkıntısı hızla büyüyor. (İLKHA)