İLKHA mikrofonuna konuşan Mardin Tüketiciyi Koruma ve Bilinçlendirme Derneği Başkanı Musa Öztürk, son yıllarda dünyada ve bölgede yaşanan savaşların ekonomik etkilerine dikkat çekti.

Özellikle Orta Doğu’da yaşanan gelişmelerin enerji fiyatları üzerinden küresel ekonomiyi etkilediğini belirten Öztürk, bu durumun Türkiye’deki tüketicilere de doğrudan yansıdığını ifade etti.

“Savaşlar, ekonomi üzerinde çok ciddi olumsuzluklar oluşturuyor”

Öztürk, son yıllarda dünyada ve bölgede yaşanan savaşların ekonomiye ciddi zarar verdiğini belirterek, “Malumu olduğu üzere gerek bölgemizde gerekse dünyada son yıllarda ülkeler arasında ciddi anlaşmazlıklar yaşanıyor ve bunun sonucunda savaşlar meydana geliyor. Önce Rusya-Ukrayna savaşı, son zamanlarda da israil ve Amerika’nın ortaklığıyla İran’a karşı yürütülen savaş dolayısıyla özellikle Orta Doğu’yu ve ülkemizi yakından ilgilendiren gelişmeler ortaya çıkıyor. Savaşlar maalesef hiçbir zaman hayra yol açmıyor. İnsanlar mağdur oluyor ve özellikle teknolojinin gelişmesiyle birlikte bu dönemin savaşları ekonomi üzerinde çok ciddi olumsuzluklar oluşturuyor.” dedi.

“Yaşanan savaşın enerji üzerinde büyük bir olumsuzluk oluşturduğu biliniyor”

Savaşların yalnızca can kaybına değil ekonomik yıkıma da neden olduğuna dikkat çeken Öztürk, “Binaların yıkılmasından enerjiye, günlük tüketimden üretime kadar pek çok alanda ciddi etkiler oluşuyor. Özellikle israil, Amerika ve İran arasında yaşanan savaşın enerji üzerinde büyük bir olumsuzluk oluşturduğu biliniyor. Bu durum dünyaya yansıdığı gibi ülkemize de yansıyor ve bu yansıma sonucunda tüketiciler ciddi anlamda etkileniyor. Çünkü petrol fiyatları yükseliyor, akaryakıt fiyatları artıyor, nakliye ücretleri yükseliyor ve bu da üretime ek maliyetler getiriyor.” ifadelerini kullandı.

Son günlerde akaryakıt fiyatlarında artış yaşandığını belirten Öztürk, savaşın uzaması halinde küresel bir ekonomik kriz riskine dikkat çekerek şu ifadeleri kullandı:

“Görüldüğü gibi son bir hafta içerisinde ülkemizde de akaryakıt fiyatları az da olsa yükselme gösterdi. Uzmanların belirttiğine göre savaşın uzaması halinde bu kriz daha da büyüyebilir. Hatta bazı uzmanlar petrol varil fiyatlarının 150-200 dolara kadar çıkabileceğini hesaplıyor. Allah korusun böyle bir durum gerçekleşirse bütün dünyada büyük bir ekonomik kriz oluşur. Dünyada bir kriz yaşanacağı gibi ülkemiz ve bölgemiz de bundan maalesef olumsuz etkilenecektir. Bu kaçınılmaz bir durumdur.”

“Üretim ve satış alanındaki kişilerin savaşları fırsat bilerek fiyatları artırmaması gerekir”

Öztürk, özellikle fırsatçılığa karşı uyarıda bulunarak, “Toplum olarak bize düşen görev sağduyulu davranmaktır. Özellikle fırsatçılık yapılmaması gerekiyor. Üretim ve satış alanındaki kişilerin savaşları fırsat bilerek fiyatları artırmaması gerekir. Tüketiciler olarak da bilinçli hareket etmeliyiz. Gerçekten ihtiyacımız olan ürünleri, sadece ihtiyacımız kadar almalıyız. Savaş var diye ortalıkta panik havası oluşturmamak, sakin davranmak gerekir. Aksi halde insanlar stok yapmak için ürünlere hücum ederse bu durum etkileri daha da büyütür. Bu nedenle tüketicilerin günlük hayatlarına mümkün mertebe normal şekilde devam etmeleri ve ihtiyaç dışı ürünlere yönelmemeleri gerekir.” şeklinde belirtti.

Ramazan ayı dolayısıyla fiyat artışlarına da değinen Öztürk, “Malumu olduğu üzere Ramazan ayındayız. Her sene bu konuda açıklamalar yapıyoruz ama bazı fırsatçılar Ramazanın özel ihtiyaçlarını bahane ederek fiyat artışına gidiyor. Bu yıl da Tüketici Koruma Derneği ve Tüketici Birlikleri Federasyonu olarak 1 Şubat ve 15 Şubat tarihlerinde Türkiye’nin çeşitli marketlerinde fiyat endeksi çalışması yaptık. Ramazanın başlamasıyla birlikte ilk 15 gün içerisinde fiyatlarda yaklaşık yüzde 3 civarında bir artış olduğunu tespit ettik ve bunu Ticaret Bakanlığı ile ulusal basınla paylaştık. Yetkililer, özellikle Ticaret Bakanlığı bu çalışmamızı dikkate alarak denetimleri sıklaştırdı. 1 Mart’ta tekrar yaptığımız piyasa araştırmasında, Şubat ayında yüzde 3 civarında olan artışın yüzde 2 seviyesine gerilediğini gördük. Bu durum, tüketicilerin duyarlılığı, sağduyulu satıcıların tutumu ve Ticaret Bakanlığı’nın sıkı denetimleri sayesinde gerçekleşti. Satıcılarımızın olumlu davranışlarını da takdir ediyoruz. Ancak yine de Ocak ve Şubat ayları karşılaştırıldığında fiyatlarda kısmi artışların devam ettiğini gözlemledik.” dedi.

Öztürk son olarak, şunları söyledi: “İleride enflasyon açısından olumlu gelişmeler olmasını umuyoruz. Ancak bölgemizde yaşanan bu savaşın bir an önce müzakere masasına dönmesi gerekiyor. Her taraf kendisini haklı görüyor fakat uluslararası örgütler, Birleşmiş Milletler ve benzeri kuruluşların devreye girerek tarafları görüşme masasına yönlendirmesi gerekir. Çünkü savaşın kazananı olmaz. Bunun zararını en çok insanlar, çocuklar, yaşlılar, kadınlar, dar gelirli vatandaşlar ve sonuçta tüketiciler çekiyor. Umarız bu savaş bir an önce sona erer.” (İLKHA)