Dicle Üniversitesi Ziraat Fakültesi Dekanı Prof. Dr. Muzaffer Denli, son günlerde etkili olan kar yağışlarının tarım üzerindeki etkilerine ilişkin değerlendirmelerde bulundu. Prof. Dr. Denli, 1973 yılından sonra en fazla kar yağışının bu yıl meydana geldiğini ifade ederek, kar yağışının özellikle kurak bölgeler açısından büyük önem taşıdığına dikkat çekti.

Bölgede bu yıl ortalama 38 santimetreyi bulan kar yağışının gerçekleştiğini ifade eden Prof. Dr. Denli, kurak iklim koşullarının hâkim olduğu bölgede bu yağışların hem yeraltı hem de yerüstü su kaynaklarını besleyeceğini vurguladı. Geçen yıl tarımsal üretimde yüzde 50’ye varan verim kayıplarının yaşandığını hatırlatan Denli, bu yılki yağışların söz konusu kayıpların telafisine katkı sunabileceğini dile getirdi.

"Bu yılki kar yağışlarının hem yeraltı hem de yerüstü su kaynaklarımıza ciddi katkı sunacağını öngörüyoruz"

Denli, "Evet, 1973 yılından sonra, 53 yıl sonra en fazla kar yağışı bu yıl meydana geldi. 1973 yılında ortalama 65 santimetre kalınlığında bir kar yağışı meydana gelmiş. Bu yıl ise bugünlerde 38 santimetre kalınlığında bir kar yağışı meydana geldi. Kurak bir bölgede yaşıyoruz. Özellikle geçen yıl tarımsal üretimde yüzde 50'ye yakın bölgemizde verim kayıpları meydana gelmişti. Bu yılki kar yağışları hem yeraltı hem de yerüstü su kaynaklarımızı artırma yönüne ciddi katkı sunacağını öngörüyoruz." dedi.

Kar yağışının yağmura göre avantajlarının daha fazla olduğunun altını çizen Denli, "Şöyle ki toprak üzerinde bir izolasyon sağlıyor ve bu da izolasyon bitkilerin daha iyi gelişmesini, toprağa yavaş yavaş su vererek toprağın nem almasını sağlıyor. Yine yavaş eridiği için özellikle toprak altındaki mikroorganizmalar, canlıların hayatta kalmasını sağlıyor. Patojen dediğimiz hastalık yapıcı mikroorganizmaların yok olmasına etkisi bulunuyor. Toprağın besin maddelerinin bitkiler tarafından daha iyi bir şekilde kullanılmasını sağlıyor. Özellikle mineral madde kullanımını bitkiler tarafından daha iyi sağladığını görüyoruz." ifadelerini kullandı.

"Bahar aylarında kuraklık yaşamazsak verim önemli derece de artabilir"

Denli, konuşmasının devamında şu ifadelere yer verdi:

"Yine kar yağışları topraktaki erozyonu da aslında öndürüyor. Çünkü yoğun bir yağmur yağışı yerine yavaş yavaş eriyerek toprağı nemlendirdiği için erozyon dediğimiz toprak taşınmasını da önlemiş oluyor. Tabii her kar yağışı faydalı mıdır? değildir. Kar yağışlarını mevsime göre değerlendirmek lazım. Şu anda kış mevsiminde aralıktan Şubat-Mart ayına kar yağışının olması tarımsal üretim açısından ciddi katkılar sunmaktadır. Ancak kar yağışından ziyade özellikle kar örtüsü kalktıktan sonra soğukların olması bu sefer tarımsal üretime ciddi zararlar verebilecektir. Özellikle vejetatif dönemdeki bitkilerde, tomurcuklanma dönemlerindeki sebzelerde ciddi kayıplara neden olabilmektedir ki geçen yıl özellikle Doğu Anadolu ve İç Anadolu bölgelerimizde bunun meyveler üzerindeki olumsuz etkilerini ciddi düzeyde yaşanmıştık. Genel olarak faydalı, yararlı olduğunu söylemek mümkün."

Denli, "Bu yılki kar yağışları özellikle ekim döneminden sonra hemen başlayan yağmurlar toprağı nemlendirdi. Çimlendirmeyi çok önemli ölçüde olumlu etkiledi. Bu kar yağışı da bunun üzerine gelince bitkilerin çimlenmesinde yararlı etkileri oldu. Şayet bahar aylarında, başaklanma döneminde bir kuraklık yaşamazsak verimi önemli derece de arttıracağını düşünüyoruz." şeklinde konuştu.

"Yağışlar toprağın işlenmesini kolaylaştıracak"

Yoğun kar yağışının ağaçlara sadece fiziki zarar verebildiğini, yaşanan don olaylarının ise mevsiminde yaşanmasından ötürü tarımı olumsuz yönde etkileyemediğine vurgu yapan Denli, kış mevsimi içerisindeki kar yağışlarının zarardan çok fayda sağladığını kaydetti.

Denli, "Kar yağışının ağırlıktan dolayı dal kırmaları, ağaç kırmaları gibi fiziki zararları olabilir. Ancak kış ayındaki kar yağışının olumsuz bir etkisi olmayacaktır. Don olayını daha çok meyvelerin, ağaçların uyanmaya başladığı ilkbahar veya sonbahar dönemlerinde yaşıyoruz. Ancak kış dönemi için bu yağışların faydasını söylemek yeterli olur. Ekimden önceki yağışlar toprağın işlenmesini kolaylaştıracaktır. Toprak, tohum yatağa hazırlanmadan önce belli bir kıvama getirilmesi gerekiyor. Bu işleme sırasında toprağın hafif de olsa nemlenmiş olması toprağın işlenmesini kolaylaştıracaktır. Tohumların çimlenmesine ciddi katkılar olacaktır. Bu gibi önemli katkılar var." diye belirtti.

"Hiçbir kaynak sonsuz değildir, suyu kullanırken amacına göre miktarını belirlemeliyiz"

Önceki yıllarda yaşanan kuraklık dönemlerinde tarımsal alanda karşılaşılan sıkıntılara değinen Denli, "Geçen yıl çiftçiler ve üreticiler olarak kuraklıktan çok acı çektik. Bu yılda çok şükür bereketli bir yağış, iklim dönemi geçiyoruz. Ancak bizim yıllık veya mevsimlik olaylara bağlı olarak hareket etmememiz lazım. Her ne kadar kar yağışları inşallah bu yıl olumlu etkileyecekse de özellikle suyun etkin kullanımında uzun süre dünyada meydana gelen bu iklim değişiklikleri, kuraklığı sürekli göz önünde bulundurmamız lazım. Dünyadaki doğal kaynakların hiçbiri sınırsız değildir. Bunlar her zaman yaşamımızı, bütün canların yaşamını etkileyecektir. Dolayısıyla yıllık bakmamak lazım. Tarımsal üretimde veya diğer amaçlar için suyu kullanırken mutlaka dikkat etmemiz, amacına göre kullanıp miktarlarını belirlememiz gerekiyor. Hiçbir kaynak sonsuz değildir. Bu bakış açısıyla hareket etmemizde fayda var." ifadelerine yer verdi.

Kar yağışının barajların doluluk oranının artmasına da katkı sunabileceğini sözlerine ekleyen Denli, "Kar kışın dağlara yağar, bahar aylarında erimeye başlar, baraj veya akarsulara su olarak gider. Elimize ulaşan verilere göre önceki yıllara nispeten barajlarımızın doğruluk oranının daha fazla artacağını öngörebiliriz." dedi. (İLKHA)